Từ năm 2026, cách tính thuế thu nhập cá nhân (TNCN) thay đổi đáng kể: mức giảm trừ gia cảnh tăng mạnh và biểu thuế lũy tiến rút gọn từ 7 bậc xuống còn 5 bậc. Bài viết này hướng dẫn bạn tính chính xác số thuế TNCN phải nộp năm 2026 từ tiền lương, theo từng bước, kèm ví dụ cụ thể.
Thuế TNCN 2026 áp dụng quy định nào?
Có hai văn bản chính chi phối cách tính thuế TNCN từ năm 2026:
- Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 — nâng mức giảm trừ gia cảnh, áp dụng từ kỳ tính thuế 2026.
- Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 — quy định biểu thuế lũy tiến từng phần mới gồm 5 bậc.
Lưu ý: Mức mới không hồi tố cho năm 2025. Khi quyết toán thuế năm 2025, bạn vẫn dùng mức giảm trừ cũ (11.000.000 đ bản thân, 4.400.000 đ/người phụ thuộc) và biểu thuế 7 bậc.
Công thức tính thuế TNCN từ lương
Thuế TNCN từ tiền lương được tính theo công thức:
- Thu nhập tính thuế = Tổng thu nhập chịu thuế − Bảo hiểm bắt buộc − Giảm trừ bản thân − Giảm trừ người phụ thuộc (− các khoản miễn khác nếu có).
- Thuế TNCN phải nộp = Áp biểu lũy tiến từng phần lên Thu nhập tính thuế.
Điểm quan trọng nhất: biểu thuế lũy tiến từng phần nghĩa là mỗi phần thu nhập chịu một thuế suất riêng. Bạn không lấy toàn bộ thu nhập tính thuế nhân với một mức duy nhất.
Mức giảm trừ gia cảnh 2026
- Giảm trừ bản thân: 15.500.000 đ/tháng (tương đương 186 triệu đồng/năm).
- Giảm trừ mỗi người phụ thuộc: 6.200.000 đ/tháng.
Bảo hiểm bắt buộc người lao động đóng
Theo Luật BHXH 2024 (số 41/2024/QH15, hiệu lực 01/7/2025, giữ nguyên cho 2026), người lao động đóng tổng cộng 10,5% trên tiền lương đóng bảo hiểm:
- BHXH: 8%
- BHYT: 1,5%
- BHTN: 1%
Thuế TNCN bao nhiêu phần trăm? Biểu thuế lũy tiến 2026
Biểu thuế TNCN lũy tiến từng phần năm 2026 áp theo thu nhập tính thuế mỗi tháng như sau:
| Bậc | Thu nhập tính thuế/tháng | Thuế suất |
|---|---|---|
| 1 | Đến 10 triệu đồng | 5% |
| 2 | Trên 10 đến 30 triệu đồng | 10% |
| 3 | Trên 30 đến 60 triệu đồng | 20% |
| 4 | Trên 60 đến 100 triệu đồng | 30% |
| 5 | Trên 100 triệu đồng | 35% |
So với biểu cũ năm 2025 (7 bậc: 5/10/15/20/25/30/35%), biểu 2026 gọn hơn, các khoảng thu nhập giãn rộng nên đa số người làm công ăn lương sẽ nộp thuế ít hơn.
Các bước tính thuế TNCN 2026
- Bước 1: Xác định tổng thu nhập chịu thuế trong tháng (lương, phụ cấp, thưởng... thuộc diện chịu thuế).
- Bước 2: Trừ bảo hiểm bắt buộc người lao động đóng (10,5% trên lương đóng bảo hiểm).
- Bước 3: Trừ giảm trừ bản thân 15.500.000 đ và giảm trừ người phụ thuộc 6.200.000 đ/người.
- Bước 4: Phần còn lại là thu nhập tính thuế. Áp biểu lũy tiến từng phần để ra số thuế phải nộp.
Ví dụ tính thuế TNCN từ lương năm 2026
Giả sử anh Nam có thu nhập chịu thuế 40.000.000 đ/tháng, tiền lương đóng bảo hiểm cũng là 40.000.000 đ, và có 1 người phụ thuộc (1 con nhỏ).
Bước 1 — Tổng thu nhập chịu thuế: 40.000.000 đ.
Bước 2 — Trừ bảo hiểm bắt buộc (10,5%):
- 40.000.000 × 10,5% = 4.200.000 đ.
Bước 3 — Trừ giảm trừ gia cảnh:
- Bản thân: 15.500.000 đ
- 1 người phụ thuộc: 6.200.000 đ
- Tổng giảm trừ: 21.700.000 đ
Bước 4 — Thu nhập tính thuế:
- 40.000.000 − 4.200.000 − 21.700.000 = 14.100.000 đ.
Thu nhập tính thuế 14.100.000 đ rơi vào bậc 2 (trên 10 đến 30 triệu). Áp biểu lũy tiến từng phần:
- Phần đến 10.000.000 đ chịu 5%: 10.000.000 × 5% = 500.000 đ.
- Phần còn lại 4.100.000 đ (từ trên 10 triệu) chịu 10%: 4.100.000 × 10% = 410.000 đ.
Thuế TNCN phải nộp = 500.000 + 410.000 = 910.000 đ/tháng.
Như vậy, dù thu nhập 40 triệu, anh Nam chỉ nộp 910.000 đ thuế nhờ giảm trừ gia cảnh và cách tính từng phần. Nếu lỡ nhân toàn bộ 14.100.000 đ với 10%, bạn sẽ ra 1.410.000 đ — cao hơn thực tế, đó là lỗi tính sai phổ biến.
Tính nhanh và chính xác bằng công cụ
Tính tay dễ nhầm ở bước áp biểu lũy tiến từng phần, nhất là khi thu nhập rơi vào bậc cao hoặc có nhiều người phụ thuộc. Bạn có thể dùng công cụ tính thuế TNCN 2026 để nhập lương, số người phụ thuộc và nhận ngay số thuế phải nộp theo đúng biểu mới, không cần nhớ công thức.
Bài viết mang tính tham khảo, dựa trên quy định hiện hành tại thời điểm 2026. Với trường hợp có thu nhập từ nhiều nguồn, thu nhập vãng lai, hoặc khi quyết toán thuế, bạn nên đối chiếu thêm hướng dẫn của cơ quan thuế.